خصوصیات اساسی اختلال هراسی عبارت است از حملات تکرار شونده، اضطراب شدید (هراس) که محدود به موقعیت و شرایط معینی نبوده و بنابراین غیر قابل پیش بینی هستند. گرچه مانند دیگر اختلالات اضطرابی علائم مسلط از شخصی به شخص دیگر تفاوت می کند، اما شروع ناگهانی طپش قلب، درد قفسه سینه، احساس گرفتگی گلو، احساس غیر واقعی بودن  (مسخ شخصیت و مسخ واقعیت) شایع است. در اکثر موارد ترس از مردن، از دست دادن کنترل و دیوانه شدن نیز وجود دارد. این وضعیت غالبا همراه با گزر هراسی است.

گزر هراسی عبارت است از ترس زیاد (و غالبا اجتناب) از موقعیتهایی مانند رانندگی، اماکن شلوغ و فروشگاهها و ترس از تنها بودن که در آن موقعیت ها فرار یا دسترسی به کمک دشوار است. این بیماران از مواجهه با شرایطی که در آن فرار کردن یا دسترسی به کمک دشوار شدیدا اجتناب می کند. آنها ترجیح می دهند که در این شرایط با یکی از دوستان یا افراد خانواده همراه باشند. تونل، پل، آسانسور، وسایل نقلیه مانند اتوبوس و هواپیما از موارد مهم هستند.

گزر هراسی ناتوان کننده ترین نوع خوبی است، چرا که وجوه مختلف زندگی فرد مانند ارتباطات اجتماعی و شغلی را شدیدا تحت تاثیر قرار می دهد.

ملاک های OSM-IV-TR تشخیص برای اختلال هراسی با گزر هراسی.

یک دوره شخص شدید ترس یا ناراحتی که در آن حداقل چهار تا از علائم زیر بطور ناگهانی ظاهرشده و ظرف ده دقیقه به اوج می رسد :

1) طپش قلب، بالا رفتن تعداد ضربان قلب

2) تعریق

3) ارزش

4) احساس تنگی نفس یا بند آمدن نفس

5)احساس خفگی

6) درد یا ناراحتی در قفسه سینه

7) درد یا ناراحتی در ناحیه شکم

8) احساس سرگیجه، عدم تعادل، سبکی در سر، ضعف

9) منع واقعیت (احساس غیر واقعی بودن پاسخ، شخصیت از خود گسیخته)

10) ترس از دیوانه شدن یا از دست دادن کنترل

11) ترس از مرگ

12) پارستزی (احساس ترخنمی و مور مور شدن)

13)لرز یا احساس گرما (کاپلان و سادوک ترجمه پورافکاری 1382)

ملاک های تشخیصی DSM-IV-TR برای اختلال هراس بدون گزر هراس

A- هم (1) وهم (2)

1)حملات هراس غیر منتظره مکرر.

2) حداقل متعاقب یکی از حملات به مدت یک ماه

الف) نگرانی مداوم در مورد وقوع حملات بیشتر

ب) نگرانی در مورد مفهوم حمله یا پی آمدهای آن (مثلا از دست دادن کنترل، وقوع حمله قلبی، ابتلا به جنون)

ج) فقدان گزر هراسی

D- یک اختلال روانی دیگر، مثل خوبی اجتماعی (که در مواجهه با موقعیت اجتماعی ترساننده روی می دهد)، فوبی خاص (که در مواجهه با موقعیت فوبیک خاص روی می دهد) اختلال وسواس – جبری (مثلا در مواجهه با کثافت در کسی که نسبت به آلودگی دچار وسواس است)، اختلال استرس پس از سانحه (یعنی در پاسخ به محرک های مربوط به عامل استرس زا شدید) یا اختلال اضطراب جدایی (یعنی در پاسخ به دور بودن از خانه یا بستگاه نزدیک) توجیه بهتری برای این اختلال نیست (کاپلان و سادوک ترجمه پور افکاری 1382) در کار بالینی حمله هراس را از اختلال هراس باید تفکیک کرد. حمله هراس علاوه بر اختلال هراس در دیگر اختلالات روان پزشکی مانند فوبی خاص، خوبی اجتماعی و PTSD می توان دید.

در واقع اختلال هراس اختلالی است که علامت اصلی آن عبارت است از حملات مکرر هراس.